Caring en Daring vormen samen de basis van effectief leiderschap en persoonlijke groei. Caring staat voor veiligheid, vertrouwen en verbinding. Daring voor de moed om ideeën in te brengen, elkaar uit te dagen, feedback te geven en risico’s te nemen.
Beide zijn onmisbaar. Zonder Caring voelen mensen zich onveilig en houden ze zich in. Zonder Daring blijft het prettig, maar verandert er weinig en stagneert de groei.
De interessante vraag is hoe je meer Caring of meer Daring krijgt? In beide gevallen is het antwoord hetzelfde: lef.
Alleen niet hetzelfde soort lef.
Waarom Caring en Daring twee soorten lef vraagt
Voor groei in Caring is relationeel lef nodig: de moed om kwetsbare vragen te stellen, echt nieuwsgierig te zijn naar de ander en je eigen invloed op de relatie te onderzoeken. Voor groei in Daring is inhoudelijk lef nodig: de moed om een spannend idee in te brengen, kritisch te zijn, feedback te geven of je twijfel uit te spreken.
Dat onderscheid helpt mij om anders naar leiderschap en psychologische veiligheid te kijken. Want als we willen groeien in Caring én Daring, zullen we ook in beide vormen van lef moeten laten zien.
“We willen dat mensen zich meer uitspreken.”
Dat hoor ik veel leiders zeggen. “Wat kan ik anders doen om daarvoor te zorgen?” is dan een heel logische leiderschapsvraag. Logisch… maar niet makkelijk.
Want daarvoor is óók lef nodig.
1. Inhoudelijk lef (Daring)
Het lef om:
- een spannend idee in te brengen
- kritisch te zijn
- twijfel uit te spreken
- een afwijkend standpunt in te nemen
Dat is het lef waar meestal als eerste aan gedacht wordt. Maar voordat dit ontstaat, is er vaak eerst iets anders nodig.
2. Relationeel lef (groei in Caring)
Het lef om vragen te stellen als:
- “Geef ik jou eigenlijk genoeg ruimte om echt te zeggen wat je denkt?”
- “Waar rem ik jou onbedoeld?”
- “Wat heb jij van mij nodig om meer lef te tonen?”
Dat zijn geen inhoudelijke vragen. Dat zijn relationele vragen. Vragen die iets zeggen over hoe wij met elkaar omgaan. En precies dát relationele lef is volgens mij de aanjager van inhoudelijk lef.
Hoe meer mensen ervaren dat er oprechte nieuwsgierigheid is naar hun perspectief, hoe groter de kans dat ze ook daadwerkelijk hun ideeën, twijfels en kritiek gaan delen.


